{"id":8861,"date":"2006-04-14T05:05:56","date_gmt":"2006-04-13T22:05:56","guid":{"rendered":"http:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/2006\/04\/ung-dung-con-trung-hoc-voi-doi-song-con-nguoi\/"},"modified":"2019-09-24T15:49:06","modified_gmt":"2019-09-24T08:49:06","slug":"ung-dung-con-trung-hoc-voi-doi-song-con-nguoi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/ung-dung-con-trung-hoc-voi-doi-song-con-nguoi\/","title":{"rendered":"\u1ee8ng d\u1ee5ng c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi"},"content":{"rendered":"<p><b><i>GS.TS B\u00f9i C\u00f4ng Hi\u1ec3n &#8211; KS. \u0110\u1eb7ng Ng\u1ecdc Anh : <\/i><\/b><i>Trung t\u00e2m \u1ee9ng d\u1ee5ng c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u0110\u1ea1i h\u1ecdc KHTN &#8211; \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Qu\u1ed1c gia H\u00e0 N\u1ed9i<\/i><\/p>\n<p><b>I.<\/b><b> \u0110\u1eb7t v\u1ea5n \u0111\u1ec1:<\/b><\/p>\n<p>C\u00f4n tr\u00f9ng (Insecta) g\u1eafn k\u1ebft v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi \u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi n\u01a1i, m\u1ecdi l\u00fac v\u00e0 m\u1ecdi l\u0129nh v\u1ef1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 kinh t\u1ebf, ch\u00ednh tr\u1ecb, khoa h\u1ecdc k\u1ef9 thu\u1eadt, v\u0103n ho\u00e1 v.v&#8230;<\/p>\n<p>Trong qu\u00e1 tr\u00ecnh ph\u00e1t tri\u1ec3n, c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u1eb7t tr\u00ean h\u00e0nh tinh c\u1ee7a ch\u00fang ta h\u00e0ng ch\u1ee5c tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc khi con ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t hi\u1ec7n. Su\u1ed1t qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u1ed3n t\u1ea1i v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n, con ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf c\u00f4n tr\u00f9ng ra kh\u1ecfi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/p>\n<p>L\u1ecbch s\u1eed ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua nh\u1eefng m\u1ed1c l\u1edbn:<\/p>\n<p>&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc m\u00f4 t\u1ea3.<\/p>\n<p>&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc ch\u00ednh x\u00e1c v\u1ec1 c\u00e1c c\u01a1 ch\u1ebf ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng s\u1ed1ng.<\/p>\n<p>&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc c\u00f4ng ngh\u1ec7.<\/p>\n<p>Vi\u1ec7c ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u1ee9ng d\u1ee5ng l\u00e0 b\u01b0\u1edbc ti\u1ebfn b\u1ed9 c\u1ee7a khoa h\u1ecdc k\u1ef9 thu\u1eadt v\u00e0 nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch thi\u1ebft th\u1ef1c c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng minh \u1edf nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. \u1edf n\u01b0\u1edbc ta c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u1ee9ng d\u1ee5ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c quan t\u00e2m nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a v\u00e0 vai tr\u00f2 c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 v\u1edbi t\u1ef1 nhi\u00ean, nh\u1eefng nguy\u00ean t\u1eafc c\u01a1 b\u1ea3n \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 h\u1ea1i v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 l\u1ee3i, c\u00f3 \u00edch.<\/p>\n<p><b>II. Gi\u00e1 tr\u1ecb c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi:<\/b><\/p>\n<p>C\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u00e3 \u0111\u00f3ng g\u00f3p nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch \u0111\u00e1ng k\u1ec3 v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi, ch\u00fang \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra nh\u1eefng s\u1ea3n ph\u1ea9m th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i, ch\u1ec9 t\u00ednh ri\u00eang \u1edf M\u1ef9 h\u00e0ng n\u0103m \u0111\u1ea1t 125 tri\u1ec7u \u0111\u00f4 la t\u01b0\u01a1ng \u0111\u01b0\u01a1ng g\u1ea7n 2.000 t\u1ef7 \u0111\u1ed3ng Vi\u1ec7t Nam.<\/p>\n<p>1. C\u00f4n tr\u00f9ng s\u1ea3n xu\u1ea5t v\u00e0 t\u1eadp h\u1ee3p c\u00e1c s\u1ea3n ph\u1ea9m c\u00f3 l\u1ee3i l\u00e0m h\u00e0ng ho\u00e1 bu\u00f4n b\u00e1n:<\/p>\n<p>&#8211; Ch\u1ea5t ti\u1ebft c\u00f4n tr\u00f9ng t\u1ea1o ra t\u01a1 t\u1eb1m, s\u00e1p ong, c\u00e1nh ki\u1ebfn.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 \u00edch: ph\u1ea5n son l\u1ea5y t\u1eeb x\u00e1c con r\u1ec7p Cochineal, s\u00e2u non c\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0m th\u1ee9c \u0103n v\u00e0 m\u1ed3i c\u00e2u.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng t\u1eadp h\u1ee3p, tinh ch\u1ebf v\u00e0 t\u1ed3n gi\u1eef c\u00e1c s\u1ea3n ph\u1ea9m t\u1eeb hoa: m\u1eadt ong.<\/p>\n<p>2. C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00f3p ph\u1ea7n t\u1ea1o ra c\u00e1c s\u1ea3n ph\u1ea9m: rau, hoa, qu\u1ea3, h\u1ea1t b\u1eb1ng vi\u1ec7c th\u1ee5 ph\u1ea5n cho c\u00e2y.<\/p>\n<p>Nhi\u1ec1u th\u1ef1c v\u1eadt \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ee5 ph\u1ea5n nh\u1edd c\u00f4n tr\u00f9ng v\u00e0 ch\u00ednh nh\u1edd c\u00f3 c\u00f4n tr\u00f9ng ong b\u01b0\u1edbm th\u1ee5 ph\u1ea5n m\u00e0 n\u0103ng su\u1ea5t qu\u1ea3, h\u1ea1t \u0111\u00e3 t\u0103ng l\u00ean nhi\u1ec1u l\u1ea7n.<\/p>\n<p>3. C\u01a1 th\u1ec3 c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng l\u00e0m th\u1ef1c ph\u1ea9m \u0111\u1ed1i v\u1edbi con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt nu\u00f4i:<\/p>\n<p>&#8211; Ch\u00fang l\u00e0 th\u1ee9c \u0103n cho nhi\u1ec1u lo\u00e0i c\u00e1, nhi\u1ec1u lo\u00e0i chim, g\u00e0 r\u1eebng, g\u00e0 t\u00e2y, m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt hoang d\u00e3 \u0103n c\u00f4n tr\u00f9ng m\u00e0 \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh l\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt \u0103n s\u00e2u nh\u01b0 t\u00ea t\u00ea, k\u1ef3 \u0111\u00e0 v\u00e0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t ch\u00fang c\u00f2n l\u00e0 th\u1ef1c ph\u1ea9m c\u00f3 nhi\u1ec1u axit amin, nhi\u1ec1u ch\u1ea5t dinh d\u01b0\u1ee1ng v\u00e0 c\u00e1c ho\u1ea1t ch\u1ea5t sinh h\u1ecdc nh\u01b0 m\u1ed1i, ki\u1ebfn, ch\u00e2u ch\u1ea5u, d\u1ebf, s\u00e2u non c\u00e1nh c\u1ee9ng, nh\u1ed9ng t\u1eb1m, c\u00e0 cu\u1ed1ng, b\u1ecd x\u00edt v.v&#8230;<\/p>\n<p>4. C\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 thi\u00ean \u0111\u1ecbch, k\u00fd sinh \u0111\u1ec3 ti\u00eau di\u1ec7t c\u00e1c lo\u00e0i s\u00e2u h\u1ea1i:<\/p>\n<p>Ri\u00eang \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e2y \u0103n qu\u1ea3 c\u00f3 m\u00fai \u0111\u1ebfn nay \u0111\u00e3 ph\u00e1t hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c 92 lo\u00e0i thi\u00ean \u0111\u1ecbch k\u00fd sinh m\u00e0 \u0111i\u1ec3n h\u00ecnh l\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng thu\u1ed9c c\u00e1c h\u1ecd Mantidae, Carabidae, Coccinellidae, Reduv\u1ef9dae, Ichneumonidae, Braconidae, Chalcididae, Vespidae.<\/p>\n<p>5. C\u00f4n tr\u00f9ng hu\u1ef7 di\u1ec7t c\u00e1c lo\u1ea1i c\u1ecf c\u00f3 h\u1ea1i cho m\u00f9a m\u00e0ng<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng \u0103n c\u1ecf v\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 lo\u00e0i c\u00f4n tr\u00f9ng t\u00edch lu\u1ef9 ngu\u1ed3n b\u1ec7nh cho m\u00f9a m\u00e0ng.<\/p>\n<p>6. C\u00f4n tr\u00f9ng c\u1ea3i thi\u1ec7n c\u00e1c \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n v\u1eadt l\u00fd v\u00e0 t\u0103ng \u0111\u1ed9 ph\u00ec c\u1ee7a \u0111\u1ea5t<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u00e0o b\u1edbi l\u00e0m cho \u0111\u1ea5t th\u00f4ng tho\u00e1ng; s\u1ed1 l\u01b0\u1ee3ng c\u00f4n tr\u00f9ng ch\u1ebft l\u00e0m t\u0103ng l\u01b0\u1ee3ng ch\u1ea5t h\u1eefu c\u01a1. C\u00f4n tr\u00f9ng c\u0169ng gi\u1ed1ng nh\u01b0 giun \u0111\u1ea5t l\u00e0m thay \u0111\u1ed5i c\u1ea5u t\u1ea1o v\u1eadt l\u00fd c\u1ee7a \u0111\u1ea5t b\u00f3n ph\u00e2n v\u00e0 c\u1ea3i t\u1ea1o \u0111\u1ea5t. \u0110\u00f3 l\u00e0 c\u00e1c lo\u00e0i ong, ki\u1ebfn, m\u1ed1i, s\u00e2u non B\u1ed9 c\u00e1nh c\u1ee9ng, b\u1ed9 c\u00e1nh v\u1ea3y, B\u1ed9 c\u00e1nh gi\u1ed1ng v.v&#8230;<\/p>\n<p>7. C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00f3p ph\u1ea7n ph\u00e2n hu\u1ef7 x\u00e1c \u0111\u1ed9ng th\u1ef1c v\u1eadt:<\/p>\n<p>Ch\u00fang \u0103n nh\u1eefng ch\u1ea5t th\u1ea3i, c\u1eb7n b\u00e3 c\u1ee7a \u0111\u1ed9ng th\u1ef1c v\u1eadt v\u00e0 bi\u1ebfn th\u00e0nh ngu\u1ed3n dinh d\u01b0\u1ee1ng cho th\u1ef1c v\u1eadt ph\u00e1t tri\u1ec3n nh\u01b0 c\u00e1c lo\u00e0i m\u1ed1i, s\u00e2u non b\u1ed9 2 c\u00e1nh, s\u00e2u non B\u1ed9 c\u00e1nh c\u1ee9ng.<\/p>\n<p>8. C\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 ti\u1ebfn h\u00e0nh nghi\u00ean c\u1ee9u khoa h\u1ecdc v\u1ec1 sinh l\u00fd, sinh th\u00e1i, sinh ho\u00e1, di truy\u1ec1n, ph\u1ecfng sinh h\u1ecdc v.v&#8230;<\/p>\n<p>&#8211; Nghi\u00ean c\u1ee9u \u0111\u1eb7c t\u00ednh di truy\u1ec1n tr\u00ean ru\u1ed3i d\u1ea5m (Drosophila melanogasder).<\/p>\n<p>&#8211; Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 ph\u00e2n b\u1ed1 \u0111\u1ecba l\u00fd, s\u1ef1 \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc v\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 v\u1eadt ch\u1ec9 th\u1ecb cho m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng.<\/p>\n<p>&#8211; Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 \u0111a ph\u00f4i, t\u1ebf b\u00e0o v\u00e0 sinh s\u1ea3n \u0111\u01a1n t\u00ednh.<\/p>\n<p>&#8211; Nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 x\u00e3 h\u1ed9i h\u1ecdc tr\u00ean ong, ki\u1ebfn, m\u1ed1i&#8230;<\/p>\n<p>&#8211; Nghi\u00ean c\u1ee9u ph\u1ecfng sinh h\u1ecdc (Bionic) s\u1ebd gi\u00fap cho con ng\u01b0\u1eddi kh\u1ea3 n\u0103ng s\u00e1ng t\u1ea1o trong k\u1ef9 thu\u1eadt v\u00e0 c\u00f4ng ngh\u1ec7 m\u1edbi.<\/p>\n<p>9. Gi\u00e1 tr\u1ecb m\u1ef9 h\u1ecdc c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng:<\/p>\n<p>C\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 th\u1ec3 s\u00e1nh v\u1edbi v\u1ebb \u0111\u1eb9p c\u1ee7a c\u00e1c lo\u00e0i hoa, ch\u00fang r\u1ea5t \u0111a d\u1ea1ng v\u00e0 phong ph\u00fa v\u00e0 c\u00f3 v\u1ebb \u0111\u1eb9p k\u1ef3 th\u00fa v\u00e0 l\u00e0 \u0111\u1ec1 t\u00e0i cho nhi\u1ec1u ho\u1ea1 s\u0129, thi s\u0129, trang tr\u00ed n\u1ed9i th\u1ea5t, thi\u1ebft k\u1ebf th\u1eddi trang, \u0111\u1ed3 l\u01b0u ni\u1ec7m v.v&#8230;<\/p>\n<p>10. Gi\u00e1 tr\u1ecb th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng<\/p>\n<p>Tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi nh\u01b0 Nh\u1eadt B\u1ea3n, Anh, M\u1ef9, Trung Qu\u1ed1c \u0111\u00e3 c\u00f3 nh\u1eefng c\u1eeda hi\u1ec7u bu\u00f4n b\u00e1n c\u00f4n tr\u00f9ng v\u00e0 nh\u1eefng s\u1ea3n ph\u1ea9m \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m t\u1eeb c\u00f4n tr\u00f9ng v\u00ed d\u1ee5 gi\u00e1 1 con b\u1ecd k\u00ecm (Lucanidae Coleoptera) gi\u00e1 88.000 USD. \u1edf Vi\u1ec7t Nam c\u00f3 th\u1eddi k\u1ef3 m\u1ed9t con B\u01b0\u1edbm ph\u01b0\u1ee3ng 5 \u0111u\u00f4i (<i>Teinopalpus imperialis<\/i> Hope) ng\u01b0\u1eddi Nh\u1eadt \u0111\u00e3 mua v\u1edbi gi\u00e1 1.000 USD.<\/p>\n<p>11. C\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 ngu\u1ed3n thu\u1ed1c ch\u1eefa b\u1ec7nh<\/p>\n<p>&#8211; Gi\u00f2i ru\u1ed3i c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng ch\u1ed1ng nhi\u1ec5m tr\u00f9ng v\u1ebft th\u01b0\u01a1ng.<\/p>\n<p>&#8211; N\u1ecdc ong, m\u1eadt ong, s\u1eefa ong ch\u00faa, ki\u1ebfn, m\u1ed1i \u0111\u1ec3 ch\u1eefa b\u1ec7nh th\u1ea5p kh\u1edbp, cai nghi\u1ec7n ma tu\u00fd, b\u1ec7nh vi\u00eam ph\u1ebf qu\u1ea3n, vi\u00eam ru\u1ed9t, vi\u00eam b\u00e0ng quang, c\u00e1c lo\u1ea1i b\u1ec7nh ph\u00f9 th\u0169ng v.v&#8230; Theo kinh nghi\u1ec7m d\u00e2n gian c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1eed d\u1ee5ng nh\u01b0 lo\u1ea1i th\u1ef1c ph\u1ea9m b\u1ed5 \u00e2m tr\u00e1ng d\u01b0\u01a1ng c\u00f3 t\u00e1c d\u1ee5ng t\u0103ng l\u1ef1c.<\/p>\n<p><b>III. C\u00f4n tr\u00f9ng l\u00e0 k\u1ebb th\u00f9 c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi:<\/b><\/p>\n<p>Cu\u1ed9c \u0111\u1ea5u tranh gi\u1eefa c\u00f4n tr\u00f9ng v\u00e0 con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1eaft \u0111\u1ea7u t\u1eeb r\u1ea5t l\u00e2u. C\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u00e3 g\u00e2y ra nh\u1eefng thi\u1ec7t h\u1ea1i to l\u1edbn cho con ng\u01b0\u1eddi: d\u1ecbch ch\u00e2u ch\u1ea5u \u0111\u00e3 t\u00e0n ph\u00e1 kh\u00f4ng ch\u1ec9 m\u00f9a m\u00e0ng v\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi th\u1ee9 khi ch\u00fang tr\u00e0n qua.<\/p>\n<p>M\u1ed1i c\u0169ng t\u00e0n ph\u00e1 r\u1ea5t nhi\u1ec1u th\u00e0nh qu\u1ea3 do con ng\u01b0\u1eddi l\u00e0m ra. C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i kho c\u0169ng c\u01b0\u1edbp \u0111i c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi m\u1ed9t l\u01b0\u1ee3ng l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c th\u1ef1c ph\u1ea9m \u0111\u00e1ng k\u1ec3.<\/p>\n<p>C\u0103n c\u1ee9 v\u00e0o \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng c\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i ch\u00fang ta chia c\u00f4n tr\u00f9ng th\u00e0nh 3 nh\u00f3m:<\/p>\n<p>&#8211; Nh\u00f3m c\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i c\u00e2y tr\u1ed3ng n\u00f4ng nghi\u1ec7p, c\u00f4ng nghi\u1ec7p, l\u00e2m nghi\u1ec7p.<\/p>\n<p>&#8211; Nh\u00f3m c\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i cho s\u1ee9c kho\u1ebb con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt.<\/p>\n<p>&#8211; Nh\u00f3m c\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i kho t\u00e0ng, b\u1ea3o t\u00e0ng.<\/p>\n<p><b>1. C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i c\u00e2y tr\u1ed3ng:<\/b><\/p>\n<p>+. C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i c\u00e2y r\u1eebng:<\/p>\n<p>&#8211; C\u00e1c lo\u1ea1i r\u1eebng t\u1ef1 nhi\u00ean l\u00e1 r\u1ed9ng, l\u00e1 kim, r\u1eebng tre n\u1ee9a, r\u1eebng n\u00fai \u0111\u00e1 v\u00f4i, r\u1eebng th\u01b0a c\u00e2y h\u1ecd D\u1ea7u, r\u1eebng ng\u1eadp m\u1eb7n.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00e1c lo\u1ea1i r\u1eebng tr\u1ed3ng B\u1ed3 \u0111\u1ec1, Phi lao, B\u1ea1ch \u0111\u00e0n, M\u1ee1, Qu\u1ebf, H\u1ed3i, Th\u00f4ng, Keo, T\u1ebfch v.v&#8230;<\/p>\n<p>+ C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i c\u00e2y n\u00f4ng nghi\u1ec7p:<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i c\u00e2y l\u01b0\u01a1ng th\u1ef1c nh\u01b0 l\u00faa, ng\u00f4, khoai.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i rau.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i \u0111\u1eadu, \u0111\u1ed7.<\/p>\n<p>&#8211; C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i c\u00e2y c\u00f4ng nghi\u1ec7p: B\u00f4ng, m\u00eda, l\u1ea1c, c\u00e0 ph\u00ea, ch\u00e8.<\/p>\n<p>+ C\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ea1i c\u00e2y \u0103n qu\u1ea3: cam, chanh, qu\u00fdt, b\u01b0\u1edfi, nh\u00e3n, v\u1ea3i.<\/p>\n<p><b>2. C\u00f4n tr\u00f9ng g\u00e2y h\u1ea1i cho ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt:<\/b><\/p>\n<p>+ C\u00f4n tr\u00f9ng k\u00fd sinh: nh\u01b0 ch\u1ea5y, r\u1eadn, b\u1ecd ch\u00e9t, r\u1ec7p, ve, m\u1ecdt ru\u1ed3i k\u00fd sinh, gi\u00f2i v.v&#8230;<\/p>\n<p>+ C\u00f4n tr\u00f9ng truy\u1ec1n b\u1ec7nh cho ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 \u0111\u1ed9ng v\u1eadt \u0111\u00e1ng k\u1ec3 l\u00e0 b\u1ec7nh s\u1ed1t v\u00e0ng, b\u1ec7nh s\u1ed1t r\u00e9t, b\u1ec7nh s\u1ed1t ph\u00e1t ban \u0111\u1ecf \u0111\u00e3 gi\u1ebft ch\u1ebft h\u00e0ng tri\u1ec7u ng\u01b0\u1eddi trong chi\u1ebfn tranh. B\u1ec7nh d\u1ecbch h\u1ea1ch \u0111\u01b0\u1ee3c truy\u1ec1n b\u1ec7nh t\u1eeb b\u1ecd ch\u00e9t.<\/p>\n<p>+ C\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 l\u00f4ng \u0111\u1ed9c, ch\u1ea5t \u0111\u1ed9c v.v&#8230;<\/p>\n<p><b>3. Nh\u00f3m c\u00f4n tr\u00f9ng ph\u00e1 ho\u1ea1i kho t\u00e0ng, b\u1ea3o t\u00e0ng:<\/b> C\u00e1c lo\u1ea1i ki\u1ebfn m\u1ed1i, m\u1ecdt th\u01b0\u1eddng ph\u00e1 ho\u1ea1i v\u1eadt ch\u1ea5t ch\u00fang s\u1eed d\u1ee5ng g\u1ea5p nhi\u1ec1u l\u1ea7n so v\u1edbi nhu c\u1ea7u th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ea7n cho ch\u00fang dinh d\u01b0\u1ee1ng. Theo th\u1ed1ng b\u00e1o c\u1ee7a FAO s\u1ef1 thi\u1ec7t h\u1ea1i v\u1ec1 tr\u1ecdng l\u01b0\u1ee3ng l\u00e0 34% \u1edf c\u00e1c kho ch\u1ee9a ng\u0169 c\u1ed1c, ngo\u00e0i ra ch\u00fang c\u00f2n l\u00e0m gi\u1ea3m ph\u1ea9m ch\u1ea5t h\u00e0ng ho\u00e1, l\u00e0m m\u1ea5t gi\u1ed1ng m\u00e1 cho v\u1ee5 sau v.v&#8230;<\/p>\n<p>IV. Nh\u1eefng lo\u00e0i c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 trong s\u00e1ch \u0111\u1ecf v\u00e0 nh\u1eefng lo\u00e0i qu\u00fd hi\u1ebfm \u1edf Vi\u1ec7t Nam c\u1ea7n \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh nghi\u00ean c\u1ee9u b\u1ea3o t\u1ed3n<\/p>\n<p><i>1.<\/i> <i>Eupatorus gracilicornis<\/i> Agrow<\/p>\n<p><i>2.<\/i> <i>Cheirotamus macleyi jantoni<\/i> Jordan<\/p>\n<p><i>3.<\/i> <i>Trosides aeacus<\/i> Felder<\/p>\n<p><i>4. Trosides helona L.<\/i><\/p>\n<p><i>5.<\/i> <i>Teinopalpus imperialis<\/i> Hope<\/p>\n<p><i>6.<\/i> <i>Teinopalpus aureus<\/i> Mell<\/p>\n<p><i>7.<\/i> <i>Byasa crassipes<\/i> Oberthur<\/p>\n<p><i>8.<\/i> <i>Papilio noblei de<\/i> Niceville<\/p>\n<p><i>9.<\/i> <i>Papilio elphenor<\/i> Doubleday<\/p>\n<p><i>10<\/i>. <i>Talbotia naganum pamsi<\/i> Moore.<\/p>\n<p><i>11.Eurema andersonu<\/i> Moore.<\/p>\n<p><i>12. Gandaca harina<\/i> Corbet.<\/p>\n<p><i>13. Kallima inachus<\/i> Boisduval.<\/p>\n<p><i>14. Kallima canace<\/i> L.<\/p>\n<p><i>15. Neptis radha<\/i> Moore.<\/p>\n<p><i>16. Parantica swinhoei<\/i> Gramer.<\/p>\n<p><i>17. Aemona tonkinensis<\/i> Hew.<\/p>\n<p><i>18. Mycalesis mineus<\/i> Moore.<\/p>\n<p><i>19. Ypthima imitans <\/i>Moore.<\/p>\n<p><i>20. Ypthima tappana <\/i>Moore.<\/p>\n<p><i>21. Soria eminens <\/i>Devyatkin.<\/p>\n<p><i>22. Halpe frotieri <\/i>Devyatkin.<\/p>\n<p><i>23. Lucanus tibetanus katsurai <\/i>Mizunuma.<\/p>\n<p><i>24. Prosopocoilus forficulata Nakamurai <\/i>Mizumuma.<\/p>\n<p><i>25. Aegus werneri <\/i>Nagai.<\/p>\n<p><i>26. Dorcus curwidens <\/i>Hope.<\/p>\n<p><i>27. Odontolabis cuvera fallaciosa <\/i>Boileau.<\/p>\n<p>Source: http:\/\/www.agroviet.gov.vn<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C\u00f4n tr\u00f9ng (Insecta) g\u1eafn k\u1ebft v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi \u1edf t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi n\u01a1i, m\u1ecdi l\u00fac v\u00e0 m\u1ecdi l\u0129nh v\u1ef1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng nh\u01b0 kinh t\u1ebf, ch\u00ednh tr\u1ecb, khoa h\u1ecdc k\u1ef9 thu\u1eadt, v\u0103n ho\u00e1 v.v&#8230;<br \/>\nTrong qu\u00e1 tr\u00ecnh ph\u00e1t tri\u1ec3n, c\u00f4n tr\u00f9ng \u0111\u00e3 c\u00f3 m\u1eb7t tr\u00ean h\u00e0nh tinh c\u1ee7a ch\u00fang ta h\u00e0ng ch\u1ee5c tri\u1ec7u n\u0103m tr\u01b0\u1edbc khi con ng\u01b0\u1eddi xu\u1ea5t hi\u1ec7n. Su\u1ed1t qu\u00e1 tr\u00ecnh t\u1ed3n t\u1ea1i v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n, con ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng th\u1ec3 lo\u1ea1i b\u1ecf c\u00f4n tr\u00f9ng ra kh\u1ecfi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u00ecnh.<br \/>\nL\u1ecbch s\u1eed ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u0111\u00e3 tr\u1ea3i qua nh\u1eefng m\u1ed1c l\u1edbn:<br \/>\n&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc m\u00f4 t\u1ea3.<br \/>\n&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc ch\u00ednh x\u00e1c v\u1ec1 c\u00e1c c\u01a1 ch\u1ebf ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng s\u1ed1ng.<br \/>\n&#8211; Giai \u0111o\u1ea1n khoa h\u1ecdc c\u00f4ng ngh\u1ec7.<br \/>\nVi\u1ec7c ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u1ee9ng d\u1ee5ng l\u00e0 b\u01b0\u1edbc ti\u1ebfn b\u1ed9 c\u1ee7a khoa h\u1ecdc k\u1ef9 thu\u1eadt v\u00e0 nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch thi\u1ebft th\u1ef1c c\u1ee7a n\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u1ee9ng minh \u1edf nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. \u1edf n\u01b0\u1edbc ta c\u00f4n tr\u00f9ng h\u1ecdc \u1ee9ng d\u1ee5ng \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c quan t\u00e2m nghi\u00ean c\u1ee9u v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a v\u00e0 vai tr\u00f2 c\u1ee7a c\u00f4n tr\u00f9ng v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 v\u1edbi t\u1ef1 nhi\u00ean, nh\u1eefng nguy\u00ean t\u1eafc c\u01a1 b\u1ea3n \u0111i\u1ec1u khi\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 h\u1ea1i v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00f4n tr\u00f9ng c\u00f3 l\u1ee3i, c\u00f3 \u00edch.<br \/>\nSource: http:\/\/www.agroviet.gov.vn <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8861"}],"collection":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8861"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8861\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19198,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8861\/revisions\/19198"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8861"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8861"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8861"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}