{"id":158,"date":"2009-03-24T03:16:28","date_gmt":"2005-04-08T01:53:15","guid":{"rendered":"http:\/\/vafs.dungnq.local\/2005\/04\/08\/cay-vang-trung-endospermum-sinensis-benth\/"},"modified":"2019-09-25T09:58:00","modified_gmt":"2019-09-25T02:58:00","slug":"cay-vang-trung-endospermum-sinensis-benth","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/cay-vang-trung-endospermum-sinensis-benth\/","title":{"rendered":"C\u00e2y v\u1ea1ng tr\u1ee9ng (Endospermum sinensis Benth)"},"content":{"rendered":"<p><strong>\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m h\u00ecnh th\u00e1i<\/strong><\/p>\n<p>C\u00e2y v\u1ea1ng tr\u1ee9ng (<em>Endospermum sinensis Benth<\/em>) l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i c\u00e2y l\u00e1 r\u1ed9ng, ph\u00e2n b\u1ed1 trong c\u00e1c d\u1ea1ng r\u1eebng th\u1ee9 sinh kh\u00e1 ph\u1ed5 bi\u1ebfn \u1edf Vi\u1ec7t Nam. G\u1ed7 c\u00f3 m\u00e0u s\u00e1ng, t\u1ef7 tr\u1ecdng 0,51, d\u00f9ng \u0111\u1ec3 x\u1ebb v\u00e1n, g\u1ed7 b\u00f3c l\u00e0m v\u00e1n d\u00e1n, di\u00eam, b\u00fat ch\u00ec&#8230; g\u1ed7 kh\u00f4ng c\u00f3 l\u00f5i. C\u00e2y g\u1ed7 l\u1edbn, c\u00f3 th\u1ec3 cao t\u1edbi 35m, \u0111\u01b0\u00ad\u1eddng k\u00ednh \u0111\u1ea1t t\u1edbi 90-120cm, th\u00e2n th\u1eb3ng tr\u00f2n th\u1ecbt v\u1ecf tr\u1eafng, v\u1ecf n\u1ee9t d\u1ecdc c\u00f3 m\u00e0u v\u00e0ng nh\u1ea1t, t\u00e1n l\u00e1 r\u1ed9ng, tho\u00e1ng.<\/p>\n<p>C\u00e0nh v\u00e0 cu\u1ed1ng l\u00e1 c\u00f3 ph\u1ee7 l\u00f4ng h\u00ecnh sao.<\/p>\n<p>L\u00e1 \u0111\u01a1n m\u1ecdc c\u00e1ch, cu\u1ed1ng l\u00e1 d\u00e0i b\u1eb1ng l\u00e1. L\u00e1 non h\u00ecnh tim, d\u00e0i 10-25cm, m\u00e0u xanh v\u00e0ng, l\u00e1 gi\u00e0 nh\u1ecf h\u01a1n, h\u00ecnh tr\u1ee9ng g\u1ea7n tr\u00f2n, v\u1ec1 ph\u00eda \u0111u\u00f4i l\u00e1 \u1edf m\u1eb7t d\u01b0\u1edbi 2 b\u00ean \u0111\u1ec9nh cu\u1ed1ng v\u00e0 \u0111u\u00f4i c\u00e1c g\u00e2n b\u00ean c\u00f3 tuy\u1ebfn h\u00ecnh m\u1eaft cua.<\/p>\n<p>Hoa \u0111\u01a1n t\u00ednh kh\u00e1c g\u1ed1c, hoa t\u1ef1 ch\u00f9m, hoa kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00e1nh tr\u00e0ng. Hoa \u0111\u1ef1c th\u01b0\u1eddng t\u1eadp trung \u1edf n\u00e1ch l\u00e1 b\u1eafc. Hoa c\u00e1i m\u1ecdc l\u1ebb \u1edf n\u00e1ch l\u00e1 b\u1eafc, v\u00f2i nhu\u1ef5 r\u1ea5t ng\u1eafn, \u0111\u1ea7u nhu\u1ef5 x\u1ebb 2-3 thu\u1ef3 h\u00ecnh c\u1ea7u.<\/p>\n<p>Qu\u1ea3 m\u1ecdng, h\u00ecnh c\u1ea7u, \u0111\u01b0\u1eddng k\u00ednh 10-15mm, ph\u1ee7 l\u00f4ng m\u00e0u hung v\u00e0ng, cu\u1ed1ng qu\u1ea3 ng\u1eafn. H\u1ea1t m\u00e0u \u0111en, tr\u00f2n d\u1eb9t.<\/p>\n<h1>Ph\u00e2n b\u1ed1 \u0111\u1ecba l\u00fd sinh th\u00e1i<\/h1>\n<p>Ph\u00e2n b\u1ed1 r\u1ea3i r\u00e1c \u1edf \u0111\u1ed9 cao 50-500m, m\u1ecdc h\u1ed7n giao v\u1edbi c\u00e1c lo\u00e0i Re, Xoan \u0111\u00e0o, Ch\u1eafp, M\u00f2, Tr\u00e1m\u2026 t\u00e1i sinh h\u1ea1t d\u01b0\u1edbi t\u00e0n che 0,5-0,6. V\u1ea1ng tr\u1ee9ng ph\u00e2n b\u1ed1 \u1edf c\u00e1c t\u1ec9nh Tuy\u00ean Quang, H\u00e0 Giang, Y\u00ean B\u00e1i, Th\u00e1i Nguy\u00ean, Qu\u1ea3ng Ninh, Ph\u00fa Th\u1ecd, H\u00f2a B\u00ecnh, S\u01a1n La, Ninh B\u00ecnh, Thanh H\u00f3a, Ngh\u1ec7 An, H\u00e0 T\u0129nh, Qu\u1ea3ng B\u00ecnh, c\u00e1c t\u1ec9nh T\u00e2y Nguy\u00ean, ph\u00e2n b\u1ed1 nh\u1eefng v\u00f9ng c\u00f3 \u0111\u1ed9 cao t\u1eeb 800m tr\u1edf xu\u1ed1ng.<\/p>\n<p>T\u1eeb nh\u1eefng n\u0103m 1970, c\u00e1c nh\u00e0 khoa h\u1ecdc \u0111\u00e3 th\u1eed nghi\u1ec7m th\u0103m d\u00f2 v\u00e0 \u0111\u00e3 c\u00f3 kinh nghi\u1ec7m gieo, \u00ad\u01b0\u01a1m, g\u00e2y tr\u1ed3ng, nh\u01b0\u00adng ch\u01b0\u00ada c\u00f3 ch\u01b0\u00ad\u01a1ng tr\u00ecnh th\u00ed nghi\u1ec7m v\u00e0 ch\u00ad\u01b0a \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed3ng tr\u00ean di\u1ec7n r\u1ed9ng. L\u00e2m tr\u01b0\u00ad\u1eddng Ba R\u1ec1n, Qu\u1ea3ng B\u00ecnh, c\u00f3 tr\u1ed3ng th\u1eed nghi\u1ec7m m\u1ed9t di\u1ec7n t\u00edch nh\u1ecf, l\u00e2m tr\u01b0\u00ad\u1eddng Y\u00ean Th\u1ebf-B\u1eafc Giang c\u00f3 tr\u1ed3ng m\u1ed9t s\u1ed1 di\u1ec7n t\u00edch \u0111\u1ec3 l\u00e0m gi\u1ed1ng, song \u0111\u1ec3 c\u00f3 m\u1ed9t h\u1ec7 th\u1ed1ng k\u1ef9 thu\u1eadt ho\u00e0n ch\u1ec9nh c\u1ea7n \u0111\u01b0\u00ad\u1ee3c th\u1ef1c nghi\u1ec7m \u0111\u1ec3 c\u00f3 c\u00e1c ch\u1ec9 ti\u00eau c\u1ea7n thi\u1ebft.<\/p>\n<p><strong>\u0110\u1eb7c \u0111i\u1ec3m sinh th\u00e1i<\/strong><\/p>\n<p>V\u1ea1ng tr\u1ee9ng th\u00edch nghi v\u1edbi v\u00f9ng c\u00f3 l\u00ad\u01b0\u1ee3ng m\u01b0a h\u00e0ng n\u0103m t\u1eeb 1.300-2.500mm\/n\u0103m. Nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 trung b\u00ecnh t\u1eeb 20-23<sup>oC<\/sup>, \u0111\u1ed9 \u1ea9m 80-85%. L\u00e0 lo\u00e0i c\u00e2y \u01b0a s\u00e1ng, th\u00edch h\u1ee3p v\u1edbi \u0111\u1ea5t \u1ea9m, s\u00e2u, nh\u00f3m lo\u1ea1i \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf v\u00e0ng tr\u00ean mac ma ax\u00edt, \u0111\u00e1 c\u00e1t, \u0111\u00e1 bi\u1ebfn ch\u1ea5t, \u0111\u1ea5t \u0111\u1ecf bazan. Th\u00ad\u01b0\u1eddng g\u1eb7p v\u1ea1ng tr\u1ee9ng trong r\u1eebng th\u1ee9 sinh, r\u1eebng ph\u1ee5c h\u1ed3i, s\u1ed1ng h\u1ed7n lo\u00e0i v\u1edbi re, xoan \u0111\u00e0o, tr\u00e1m, lim xanh ho\u1eb7c v\u1edbi g\u1ed9i, gi\u1ebb, ng\u00e1t, kh\u00e1o, ch\u1eb9o&#8230; C\u00f3 khi m\u1ecdc t\u1eebng \u0111\u00e1m sau c\u00e1c \u0111\u00e1m c\u00e2y r\u1eebng b\u1ecb ch\u1eb7t ho\u1eb7c sau n\u00ad\u01b0\u01a1ng r\u1eaby, th\u01b0\u1eddng v\u01b0\u01a1n l\u00ean khi m\u1edbi r\u1ee5ng, h\u1ea1t n\u1ea3y m\u1ea7m t\u1ed1t, c\u00e2y m\u1ea1 nhi\u1ec1u, nh\u01b0\u00adng b\u1ecb t\u1ea7ng c\u00e2y l\u1edbn che b\u00f3ng n\u00ean d\u1ea7n b\u1ecb ch\u1ebft, ho\u1eb7c c\u00f2i c\u1ecdc kh\u00f4ng v\u01b0\u00ad\u01a1n l\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea7ng tr\u00ean c\u1ee7a r\u1eebng. Ra hoa th\u00e1ng 5-6. Qu\u1ea3 ch\u00edn th\u00e1ng 11-12.<\/p>\n<h1>G\u00e2y tr\u1ed3ng r\u1eebng<\/h1>\n<p><strong><em>a.Gi\u1ed1ng<\/em><\/strong>: V\u1ea1ng tr\u1ee9ng ra hoa t\u1eeb th\u00e1ng 3-4, qu\u1ea3 ch\u00edn t\u1eeb th\u00e1ng 8-9 h\u00e0ng n\u0103m. M\u1ed7i kg qu\u1ea3 c\u00f3 4.800-5.000 qu\u1ea3, c\u00f3 12.000 \u0111\u1ebfn 14.000 h\u1ea1t.<\/p>\n<p>Thu h\u00e1i h\u1ea1t b\u1eb1ng c\u00e1ch nh\u1eb7t qu\u1ea3 \u0111\u00e3 r\u1ee5ng ho\u1eb7c h\u00e1i qu\u1ea3 \u0111\u00e3 ch\u00edn tr\u00ean c\u00e2y, n\u1ebfu h\u1ea1t \u0111\u00e3 ch\u00edn th\u00ec x\u00e1t v\u00e0 \u0111\u00e3i h\u1ea1t cho s\u1ea1ch, ph\u01a1i kh\u00f4 tr\u00f3ng n\u1eafng nh\u1eb9. T\u1ef7 l\u1ec7 n\u1ea9y m\u1ea7m h\u1ea1t m\u1edbi thu h\u00e1i \u0111\u1ea1t 80-85%, c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ea3o qu\u1ea3n h\u1ea1t trong c\u00e1t \u1ea9m, \u0111\u1ed9 \u1ea9m c\u1ee7a h\u1ea1t khi \u0111\u01b0\u00ada v\u00e0o b\u1ea3o qu\u1ea3n t\u1eeb 20-25% tr\u1ed9n \u0111\u1ec1u v\u1edbi c\u00e1t \u1ea9m 15-16% theo t\u1ef7 l\u1ec7 1 h\u1ea1t + 2 c\u00e1t (theo kh\u1ed1i l\u00ad\u01b0\u1ee3ng).<\/p>\n<p>H\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ea3o qu\u1ea3n \u0111\u00e1nh th\u00e0nh lu\u1ed1ng cao kh\u00f4ng qu\u00e1 20cm, b\u1ec1 r\u1ed9ng lu\u1ed1ng t\u1eeb 80-100cm. Kh\u00f4ng \u0111\u1ec3 lu\u1ed1ng h\u1ea1t b\u1ecb n\u1eafng ho\u1eb7c m\u01b0\u00ada d\u1ed9t. C\u1ee9 3-5 ng\u00e0y \u0111\u1ea3o h\u1ea1t l\u00ean m\u1ed9t l\u1ea7n, c\u00e1t kh\u00f4 ph\u1ea3i t\u01b0\u00ad\u1edbi th\u00eam n\u00ad\u01b0\u1edbc cho \u0111\u1ee7 \u1ea9m. B\u1ea3o qu\u1ea3n theo c\u00e1ch n\u00e0y, h\u1ea1t v\u1ea1ng tr\u1ee9ng sau 1-2 th\u00e1ng gi\u1ea3m t\u1ef7 l\u1ec7 n\u1ea3y m\u1ea7m xu\u1ed1ng 10%. B\u1ea3o qu\u1ea3n h\u1ea1t \u1edf nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 th\u1ea5p, khi \u0111\u01b0\u00ada h\u1ea1t v\u00e0o b\u1ea3o qu\u1ea3n c\u00f3 \u0111\u1ed9 \u1ea9m t\u1eeb 20-25% h\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c tr\u1ed9n v\u1edbi c\u00e1t \u1ea9m theo t\u1ef7 l\u1ec7 nh\u01b0\u00ad tr\u00ean \u0111\u1ef1ng trong chum v\u1ea1i ho\u1eb7c th\u00f9ng t\u00f4n v\u00e0 ph\u1ee7 m\u1ed9t l\u1edbp c\u00e1t d\u00e0y 30cm. Th\u01b0\u00ad\u1eddng xuy\u00ean ki\u1ec3m tra t\u01b0\u00ad\u1edbi n\u01b0\u00ad\u1edbc \u0111\u1ec3 duy tr\u00ec \u0111\u1ed9 \u1ea9m, gi\u1eef nhi\u1ec7t \u0111\u1ed9 th\u01b0\u00ad\u1eddng xuy\u00ean 5-10<sup>oC<\/sup>.<\/p>\n<p><em>Gieo \u01b0\u00ad\u01a1m:<\/em>H\u1ea1t sau khi thu h\u00e1i \u0111\u00ad\u01b0\u1ee3c l\u00e0m s\u1ea1ch, gieo v\u00e0o c\u00e1t \u1ea9m, sau 7 ng\u00e0y h\u1ea1t n\u1ea3y m\u1ea7m. L\u1ea5y nh\u1eefng h\u1ea1t n\u00e0y \u0111\u1ec3 c\u1ea5y v\u00e0o b\u1ea7u (h\u1ea1t m\u1edbi l\u1ea5y kh\u00f4ng c\u1ea7n x\u1eed l\u00fd). B\u1ea7u c\u00f3 \u0111\u00ad\u01b0\u1eddng k\u00ednh t\u1eeb 7-8cm, chi\u1ec1u cao 12-15cm.<\/p>\n<p>Th\u00e0nh ph\u1ea7n ru\u1ed9t b\u1ea7u l\u00e0 \u0111\u1ea5t m\u00e0u 80% + 20% ph\u00e2n chu\u1ed3ng ho\u1ea1i, b\u1ea7u x\u1ebfp th\u00e0nh lu\u1ed1ng nh\u00ad\u01b0 c\u00e1c c\u00e2y r\u1eebng l\u00e1 r\u1ed9ng kh\u00e1c. Sau 12 ng\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 l\u00e1 th\u1eadt, 35 ng\u00e0y m\u1edbi c\u00f3 \u0111\u00f4i l\u00e1 th\u1ee9 3. C\u1ea7n ch\u00fa \u00fd ph\u00f2ng ch\u1ed1ng ki\u1ebfn, d\u1ebf c\u1eafn c\u00e2y. Trong 3 th\u00e1ng \u0111\u1ea7u c\u1ea7n che nh\u1eb9 cho c\u00e2y, che b\u1edbt 30% \u00e1nh s\u00e1ng, sau 3 th\u00e1ng c\u1ea5t b\u1ecf d\u00e0n che. Th\u00ad\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u00ad\u1edbi \u0111\u1ee7 \u1ea9m cho c\u00e2y con, ph\u00f2ng ch\u1ed1ng s\u00e2u ph\u00e1 h\u1ea1i c\u00e2y con.<\/p>\n<p>T\u00f9y theo th\u1eddi v\u1ee5 tr\u1ed3ng, ti\u00eau chu\u1ea9n c\u00e2y con kh\u00e1c nhau: Tr\u1ed3ng v\u1ee5 xu\u00e2n, c\u00e2y xu\u1ea5t v\u00ad\u01b0\u1eddn \u0111\u1ea1t 5-6 th\u00e1ng tu\u1ed5i, chi\u1ec1u cao 35-40cm, Dg = 0,4-0,5cm. Tr\u1ed3ng v\u1ee5 thu, tu\u1ed5i c\u00e2y con 10-12 th\u00e1ng tu\u1ed5i, chi\u1ec1u cao 80-100cm, Dg = 7-10cm.<\/p>\n<p><strong><em>b) Tr\u1ed3ng r\u1eebng:<\/em><\/strong>\u0110\u1ea5t tr\u1ed3ng v\u1ea1ng tr\u1ee9ng l\u00e0 n\u01a1i c\u00f2n t\u00ednh ch\u1ea5t \u0111\u1ea5t r\u1eebng, \u0111\u1ea5t r\u1eebng ki\u1ec7t, \u0111\u1ea5t sau n\u01b0\u00ad\u01a1ng r\u1eaby, \u0111\u1ea5t c\u00f2n gi\u1eef \u0111\u1ed9 \u1ea9m, \u0111\u1ea5t c\u00f2n t\u1ed1t.<\/p>\n<p><em>Ph\u00ad\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c tr\u1ed3ng:<\/em>Trong t\u1ef1 nhi\u00ean v\u1ea1ng th\u01b0\u00ad\u1eddng s\u1ed1ng h\u1ed7n lo\u00e0i v\u1edbi c\u00e1c c\u00e2y l\u00e1 r\u1ed9ng kh\u00e1c. V\u00ec v\u1eady, tr\u1ed3ng h\u1ed7n lo\u00e0i l\u00e0 ph\u00f9 h\u1ee3p nh\u1ea5t, song tr\u1ed3ng h\u1ed7n lo\u00e0i g\u1eb7p r\u1ea5t nhi\u1ec1u kh\u00f3 kh\u0103n trong vi\u1ec7c ch\u1ecdn c\u00e2y v\u00e0 ph\u01b0\u00ad\u01a1ng th\u1ee9c h\u1ed7n lo\u00e0i. \u0110\u1ec3 gi\u1ea3m thi\u1ec3u nh\u1eefng \u1ea3nh h\u00ad\u01b0\u1edfng c\u1ee7a ph\u00ad\u01b0\u01a1ng th\u1ee9c tr\u1ed3ng thu\u1ea7n lo\u00e0i c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng theo \u0111\u00e1m, theo b\u0103ng.<\/p>\n<p>L\u00e0m \u0111\u1ea5t: N\u1ebfu \u0111\u1ea5t c\u00f2n th\u1ef1c b\u00ec (c\u00e1c c\u00e2y b\u1ee5i), d\u1ecdn s\u1ea1ch th\u1ef1c b\u00ec tr\u00ean di\u1ec7n t\u00edch tr\u1ed3ng ho\u1eb7c b\u0103ng tr\u1ed3ng. N\u1ebfu tr\u1ed3ng theo b\u0103ng n\u00ean m\u1edf b\u0103ng 15-20m, b\u0103ng ch\u1ee9a r\u1ed9ng 10m. Tr\u1ed3ng theo \u0111\u00e1m, \u0111\u01b0\u00ad\u1eddng k\u00ednh \u0111\u00e1m kh\u00f4ng qu\u00e1 5m, c\u1ef1 ly c\u00e2y c\u00e1ch c\u00e2y 3m, k\u00edch th\u00ad\u01b0\u1edbc h\u1ed1 tr\u1ed3ng 30 x 30 x 30cm, c\u00f3 th\u1ec3 b\u00f3n l\u00f3t 30-50g NPK.<\/p>\n<p>M\u00f9a tr\u1ed3ng, t\u00f9y theo vi\u1ec7c t\u1ea1o c\u00e2y con v\u00e0 th\u1eddi v\u1ee5 tr\u1ed3ng t\u1eebng n\u01a1i \u0111\u1ec3 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh th\u1eddi v\u1ee5 tr\u1ed3ng th\u00edch h\u1ee3p. C\u00f3 th\u1ec3 tr\u1ed3ng v\u1ee5 Xu\u00e2n ho\u1eb7c v\u1ee5 Thu t\u00f9y theo v\u00f9ng. H\u00e0ng n\u0103m ph\u1ea3i ti\u1ebfn h\u00e0nh ch\u0103m s\u00f3c cho r\u1eebng tr\u1ed3ng, th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng m\u1ed7i n\u0103m sau khi tr\u1ed3ng ch\u0103m s\u00f3c 3-4 l\u1ea7n.<\/p>\n<p>N\u1ed9i dung ch\u0103m s\u00f3c bao g\u1ed3m: Ph\u00e1t d\u1ecdn th\u1ef1c b\u00ec theo b\u0103ng ho\u1eb7c \u0111\u00e1m tr\u1ed3ng, cu\u1ed1c x\u1edbi vun g\u1ed1c, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m v\u1ea1ng tr\u1ee9ng kh\u00f4ng b\u1ecb c\u1ecf d\u1ea1i, c\u00e2y b\u1ee5i che s\u00e1ng. \u0110\u1ebfn n\u0103m th\u1ee9 3, th\u1ee9 4 r\u1eebng b\u1eaft \u0111\u1ea7u tr\u1ed3ng kh\u00e9p t\u00e1n, n\u01a1i \u0111\u1ea5t trung b\u00ecnh c\u00e2y tr\u1ed3ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u00ad\u1eddng k\u00ednh 1,3m \u0111\u1ea1t 7-8cm, chi\u1ec1u cao 6-7m. Khi r\u1eebng \u0111\u00e3 kh\u00e9p c\u1ea7n ti\u1ebfn h\u00e0nh t\u1ec9a th\u00ad\u01b0a, tuy\u1ec3n ch\u1ecdn lo\u1ea1i b\u1ecf b\u1edbt c\u00e2y x\u1ea5u v\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ec9a c\u00e0nh nh\u1eb1m t\u1ea1o h\u00ecnh th\u00e2n c\u00e2y th\u1eb3ng \u0111\u1eb9p.<\/p>\n<p>\u1edf L\u00e2m tr\u01b0\u00ad\u1eddng Ba R\u1ec1n, Qu\u1ea3ng B\u00ecnh tr\u1ed3ng v\u1ea1ng tr\u1ee9ng theo r\u1ea1ch, nh\u1eefng c\u00e2y kh\u00f4ng b\u1ecb c\u00e2y trong b\u0103ng ch\u1eeba che b\u00f3ng, sinh tr\u01b0\u00ad\u1edfng b\u00ecnh th\u01b0\u00ad\u1eddng, sau 6 n\u0103m cao 9m, D<sub>1,3 <\/sub>\u0111\u1ea1t 10-11cm. C\u00e2y b\u1ecb che b\u00f3ng sinh tr\u00ad\u01b0\u1edfng k\u00e9m, d\u1ea7n s\u1ebd ch\u1ebft. T\u1ea1i l\u00e2m tr\u00ad\u01b0\u1eddng Y\u00ean Th\u1ebf, B\u1eafc Giang do ch\u1ecdn \u0111\u1ea5t tr\u1ed3ng l\u00e0 c\u00e2y r\u1eebng c\u00e2y b\u1ee5i, t\u1ea7ng \u0111\u1ea5t qu\u00e1 n\u00f4ng m\u1ecfng, tr\u1ed3ng r\u1eebng theo b\u0103ng, tuy t\u1ef7 l\u1ec7 s\u1ed1ng cao, nh\u00ad\u01b0ng sinh tr\u01b0\u00ad\u1edfng kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t y\u00eau c\u1ea7u. V\u1ea1ng tr\u1ee9ng tr\u1ed3ng 1995, \u0111o \u0111\u1ebfm th\u00e1ng 12 n\u0103m 2000, t\u1ef7 l\u1ec7 s\u1ed1ng 85%, sinh tr\u01b0\u1edfng b\u00ecnh qu\u00e2n 8,7cm, cao 6,8-7,2m. Nh\u01b0\u00adng v\u1ecf c\u00e2y, s\u1eafc l\u00e1, h\u00ecnh d\u00e1ng t\u00e1n cho th\u1ea5y c\u00e2y c\u00f3 t\u1ed1c \u0111\u1ed9 sinh tr\u00ad\u01b0\u1edfng ch\u1eadm l\u1ea1i. Ch\u00fang t\u00f4i d\u1ef1 b\u00e1o di\u1ec7n t\u00edch v\u1ea1ng tr\u1ee9ng n\u00e0y kh\u00f4ng \u0111\u1ea1t y\u00eau c\u1ea7u tr\u1ed3ng r\u1eebng cung c\u1ea5p g\u1ed7 b\u00f3c.<\/p>\n<p>Th\u1ef1c ti\u1ec5n cho th\u1ea5y v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111\u1ea5t tr\u1ed3ng c\u0169ng nh\u00ad\u01b0 ph\u01b0\u00ad\u01a1ng th\u1ee9c tr\u1ed3ng \u1ea3nh h\u01b0\u00ad\u1edfng r\u00f5 r\u1ec7t t\u1edbi sinh tr\u00ad\u01b0\u1edfng c\u00e2y tr\u1ed3ng, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 nh\u1eefng lo\u00e0i c\u00e2y l\u00e1 r\u1ed9ng c\u00f3 ngu\u1ed3n g\u1ed1c t\u1eeb r\u1eebng t\u1ef1 nhi\u00ean, quen s\u1ed1ng trong v\u00f9ng c\u00f3 ho\u00e0n c\u1ea3nh sinh th\u00e1i ph\u00f9 h\u1ee3p do c\u00e1c qu\u1ea7n th\u1ec3 r\u1eebng mang l\u1ea1i. \u0110\u1eb7c bi\u1ec7t c\u00e2y v\u1ea1ng tr\u1ee9ng v\u1eeba \u00ad\u01b0a \u1ea9m v\u1eeba \u00ad\u01b0a s\u00e1ng, c\u1ea7n ch\u1ecdn \u0111\u1ea5t v\u00e0 x\u1eed l\u00fd th\u1ef1c b\u00ec, x\u1eed l\u00fd m\u1ed1i quan h\u1ec7 v\u1edbi c\u00e2y xung quanh c\u00f3 \u00fd ngh\u0129a quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh.<\/p>\n<h1>K\u1ebft lu\u1eadn<\/h1>\n<p>C\u00e2y v\u1ea1ng tr\u1ee9ng l\u00e0 lo\u00e0i c\u00e2y g\u1ed7 c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb trong c\u00e1c r\u1eebng th\u1ee9 sinh. Kinh nghi\u1ec7m cho th\u1ea5y ch\u1ecdn \u0111\u1ea5t, ch\u1ecdn c\u00e1ch x\u1eed l\u00fd th\u1ef1c b\u00ec to\u00e0n di\u1ec7n hay r\u1ea1ch c\u00f3 \u1ea3nh h\u01b0\u00ad\u1edfng t\u1edbi qu\u00e1 tr\u00ecnh th\u00e0nh b\u1ea1i khi g\u00e2y tr\u1ed3ng v\u1ea1ng tr\u1ee9ng. \u0110i\u1ec1u c\u1ea7n ch\u00fa \u00fd kh\u00e2u thu h\u00e1i gi\u1ed1ng, x\u00e1c \u0111\u1ecbnh th\u1eddi v\u1ee5 qu\u1ea3 ch\u00edn \u1edf t\u1eebng v\u00f9ng c\u1ea7n ch\u00ednh x\u00e1c. B\u1edfi th\u1eddi v\u1ee5 ch\u00edn c\u1ee7a v\u1ea1ng tr\u1ee9ng ng\u1eafn, c\u00e2y m\u1ecdc r\u1ea3i r\u00e1c, n\u1ebfu kh\u00f4ng thu ho\u1ea1ch k\u1ecbp th\u1eddi, qu\u1ea3 s\u1ebd r\u01a1i r\u1ee5ng, c\u00e1c lo\u00e0i \u0111\u1ed9ng v\u1eadt v\u00e0 c\u00f4n tr\u00f9ng s\u1ebd ph\u00e1 h\u1ea1i.<\/p>\n<p>\u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t lo\u00e0i c\u00e2y, c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb trong vi\u1ec7c cung c\u1ea5p nguy\u00ean li\u1ec7u, n\u1ebfu c\u00f3 k\u1ef9 thu\u1eadt g\u00e2y tr\u1ed3ng ch\u0103m s\u00f3c b\u1ea3o \u0111\u1ea3m, ch\u1ec9 15-20 n\u0103m l\u00e0 c\u00f3 th\u1ec3 t\u1ea1o \u0111\u00ad\u01b0\u1ee3c r\u1eebng v\u1ea1ng tr\u1ee9ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u00ad\u1eddng k\u00ednh 25-30cm, b\u1ea3o \u0111\u1ea3m cung c\u1ea5p g\u1ed7 c\u00f4ng nghi\u1ec7p r\u1ea5t t\u1ed1t. V\u00ec v\u1eady c\u1ea7n c\u00f3 s\u1ef1 h\u1ed7 tr\u1ee3 c\u1ee7a Nh\u00e0 n\u00ad\u01b0\u1edbc \u0111\u1ec3 th\u1eed nghi\u1ec7m g\u00e2y tr\u1ed3ng tr\u00ean quy m\u00f4 \u0111\u1ee7 \u0111\u1ec3 b\u1ea3o \u0111\u1ea3m c\u00f3 k\u1ef9 thu\u1eadt \u0111\u1ec3 ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u00e1ng tin c\u1eady. \u0110\u1ea9y m\u1ea1nh c\u00f4ng t\u00e1c nghi\u00ean c\u1ee9u, th\u1ef1c nghi\u1ec7m. Nhanh ch\u00f3ng \u0111\u00fac r\u00fat kinh nghi\u1ec7m nh\u1eb1m b\u1ed5 sung m\u1ed9t lo\u00e0i c\u00e2y l\u00e1 r\u1ed9ng b\u1ea3n \u0111\u1ecba c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb v\u00e0o c\u01a1 c\u1ea5u c\u00e2y tr\u1ed3ng r\u1eebng, ph\u1ee5c v\u1ee5 thi\u1ebft th\u1ef1c cho ch\u00ad\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh tr\u1ed3ng m\u1edbi 5 tri\u1ec7u ha r\u1eebng.<\/p>\n<p>(Ngu\u1ed3n: C\u00e2y g\u1ed7 r\u1eebng mi\u1ec1n B\u0103c Vn, t\u1eadpI.NXB N\u00f4ng th\u00f4n. N\u00f4ng nghi\u1ec7p v\u00e0 Ph\u00e1t tri\u1ec3n N\u00f4ng th\u00f4n, 2002, S\u1ed1 12, tr. 900,903)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>C&acirc;y v\u1ea1ng tr\u1ee9ng (Endospermum sinensis Benth) l&agrave; m\u1ed9t lo&agrave;i c&acirc;y l&aacute; r\u1ed9ng, ph&acirc;n b\u1ed1 trong c&aacute;c d\u1ea1ng r\u1eebng th\u1ee9 sinh kh&aacute; ph\u1ed5 bi\u1ebfn \u1edf Vi\u1ec7t Nam. G\u1ed7 c&oacute; m&agrave;u s&aacute;ng, t\u1ef7 tr\u1ecdng 0,51, d&ugrave;ng \u0111\u1ec3 x\u1ebb v&aacute;n, g\u1ed7 b&oacute;c l&agrave;m v&aacute;n d&aacute;n, di&ecirc;m, b&uacute;t ch&igrave;&#8230; g\u1ed7 kh&ocirc;ng c&oacute; l&otilde;i. C&acirc;y g\u1ed7 l\u1edbn, c&oacute; th\u1ec3 cao t\u1edbi 35m, \u0111\u01b0&shy;\u1eddng k&iacute;nh \u0111\u1ea1t t\u1edbi 90-120cm, th&acirc;n th\u1eb3ng tr&ograve;n th\u1ecbt v\u1ecf tr\u1eafng, v\u1ecf n\u1ee9t d\u1ecdc c&oacute; m&agrave;u v&agrave;ng nh\u1ea1t, t&aacute;n l&aacute; r\u1ed9ng, tho&aacute;ng.<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[18],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/158"}],"collection":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=158"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":19246,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions\/19246"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/vafs.gov.vn\/vn\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}